> For the complete documentation index, see [llms.txt](https://patrickvanhoutven.gitbook.io/electric-fundamentals/llms.txt). Markdown versions of documentation pages are available by appending `.md` to page URLs; this page is available as [Markdown](https://patrickvanhoutven.gitbook.io/electric-fundamentals/gemengde_schakelingen/identificeren_van_serie_-parallel_relaties.md).

# Identificeren van serie-parallel relaties

Een gemengde schakeling bestaat uit een combinatie van serie- en parallelstroompaden. Het is belangrijk dat je kan identificeren dat een bepaalde component in een schakeling in serie of in parallel is geplaatst.

Wat is belangrijk?

* **Je herkent hoe iedere weerstand in een schakeling is geschakeld (in serie op in parallel) ten opzichte van andere weerstanden**

Figuur 6-1 geeft een voorbeeld weer van een eenvoudige gemengde schakeling.

![](/files/-LMCBByC7oCfgsAP-10s)

Figuur 6-1 : eenvoudige gemengde schakeling

Tussen de punten $$B$$ en $$C$$ staan de weerstanden $${R}*{2}$$ en $${R}*{3}$$ in parallel. De vervangingsweerstand vna de parallelschakeling kan weergegeven worden als $${R}*{2} { R}*{3}$$ (zoals besproken in hoofdstuk 5). De totale vervangingsweerstand van de gemengde schakeling is bijgevolg gelijk aan de serieschakeing van deze parallelweerstand met de weerstand $${R}\_{1}$$ . In formulevorm:

$${R}*{T}={R}*{1}+{R}*{2} \text{||}{R}*{3}$$

Als de punten $$A$$ en $$D$$ verbonden zijn met een spanningsbron dan vloeit er een stroom $${I}*{T}$$ tussen de punten $$D$$ en $$C$$ . Eens de stroom door het knooppunt $$C$$ vloeit, splitst deze stroom zich op in de stromen $${I}*{2}$$ en $${I}*{3}$$ . $${I}*{2}$$ vloeit door $${R}*{2}$$ en $${I}*{3}$$ door $${R}*{3}$$ . In het knooppunt $$B$$ komen beide stromen terug samen en vormen ze terug de totale stroom $${I}*{T}.$$ Deze totale stroom vloeit door $${R}*{1}$$ verder naar de bron. Vermits $${I}*{T}$$ door $${R}*{1}$$ vloeit, kan je schrijven dat de stroom $${I}*{1}$$ gelijk is aan $${I}\_{T}$$ .

Figuur 6-2 toont een ander voorbeeld van een gemengde schakeling. Het verschil met figuur 6-1 is dat er nu twee weerstanden in serie staan.

![](/files/-LMCBByZ7U1uvd2YTm8f)

Figuur 6-2 : voorbeeld van een gemengde schakeling (2 weerstanden in serie gevolgd door een parallelschakeling van 2 weerstanden)

De vervangingsweerstand $${R}*{AB}$$ tussen de punten $$A$$ en $$B$$ is gelijk aan de vervangingsweerstand van de serieschakeling gevormd door de weerstanden $${R}*{1}$$ en $${R}*{4}$$ . Deze stellen we voor als $$R1+R2$$ . De vervangingsweerstand $${R}*{BC}$$ tussen de punten $$B$$ en $$C$$ is gelijk aan de vervangingsweerstand van de parallelschakeling tussen $${R}*{2}$$ en $${R}*{3}$$ . Deze stellen we voor als $$R\_2\mathrm{ }“\left|\right|” {R}\_{3}$$ . De totale vervangingsweerstand tussen de punten $$A$$ en $$B$$ is gelijk aan de som van de vervangingsweerstand tussen de punten $$A$$ en $$B$$ met de vervangingsweerstand tussen de punten $$B$$ en $$C$$ . In formulevorm :

$${R}*{T}={R}*{AB}+{R}*{BC}={R}*{1}+{R}*{4}+{R}*{2}\text{ ||}{ R}\_{3}$$

Figuur 6-3 toont een meer geavanceerde parallelschakeling. De weerstand $${R}*{5}$$ staat parallel met de serieschakelng van de weerstanden $${R}*{1}$$ en $${R}*{4}$$ . Tussen de punten $$B$$ en $$C$$ zijn er twee paralleltakken. De eerste paralleltak bestaat uit de serieschakeling van de weerstanden $${R}*{2}$$ en $${R}*{6}.$$ De tweede paralleltak bestaat uit de weerstand $${R}*{3}$$ .

![](/files/-LMCBBymCuPRxJibZcmI)

Figuur 6-3 : bepalen van de totale vervangingsweerstand van een gemengde schakeling

Ook hier bestaat der totale vervangingsweerstand uit de serieschakeling van de vervangingsweerstand $${R}*{AB}$$ , gelegen tussen de punten $$A$$ en $$B$$ , met de vervangingsweerstand $${R}*{BC}$$ , gelegen tussen de punten $$B$$ en $$C$$ . De vervangingsweerstand $${R}*{AB}$$ bestaat uit de serieschakeling van de weerstanden $${R}*{1}$$ en $${R}*{4}$$ die samen parallel geschakeld zijn met $${R}*{5}$$ . In formulevorm:

$${R}*{AB}=\left({R}*{1}+{R}*{4}\right)\text{ || }{R}*{5}$$

De vervangingsweerstand $${R}*{BC}$$ bestaat uit de serieschakeling tussen $${R}*{2}$$ met $${R}*{6}$$ die samen parallel geschakeld zijn met $${R}*{3}$$ . In formulevorm:

$${R}*{BC}=\left({R}*{2}+{R}*{6}\right)\text{ || }{R}*{3}\text{ }$$

De totale vervangingsweerstand van de schakeling is bijgevolg gelijk aan:

$${R}*{T}={R}*{AB}+{R}*{BC}={\left\[\right(R}*{1}+{R}*{4}\left) \text{|}\right| {R}*{5}]+\[({R}*{2}+$$ R*6 ) $$ \left|\right|{ R}\_{3}]$$

## Test jezelf aangaande het identificeren van serie- en parallelrelaties <a href="#test-jezelf-aangaande-het-identificeren-van-serie-en-parallelrelaties" id="test-jezelf-aangaande-het-identificeren-van-serie-en-parallelrelaties"></a>

1. In de schakeling van figuur 6-5 beschrijf de onderlinge relatie van de weerstanden (serie- parallelbeschrijving)

![](/files/-LMCBBytzn8VYF6xvKex)

Figuur 6-5

1. **Een gemengde schakeling is als volgt opgebouwd: Een weerstand** $${\mathit{R}}*{1}$$ **staat in parallel met een weerstand** $${\mathit{R}}*{2}$$ **.** Deze parallelschakeling wordt gevolgd door een andere parallelschakeling waarbij één paralleltak bestaat uit de serieschakeling van drie weerstanden $${\mathit{R}}*{3},\mathit{ }{\mathit{R}}*{4}$$ **en** $${\mathit{R}}*{5}.$$ De twee andere paralleltakken bestaan elk uit één weerstand, namelijk $${\mathit{R}}*{6}$$ **en** $${\mathit{R}}*{7}$$ **.** Deze parallelschakeling wordt ten slotte nog gevolgd door twee weerstanden in serie, $${\mathit{R}}*{8}$$ **en** $${\mathit{R}}\_{9}$$ **.** Teken deze schakeling.